الف- Search Engine يا موتور جستجوگر
در حالت كلي زماني كه صحبت از موتور جستجوگر مي شود، مقصود، اين نوع آن است. در اين نوع از موتورهاي جستجوگر، كار جمع آوري اطلاعات بر عهده اسپايدرها است. اسپايدر نرم افزاري است كه كار جمع آوري اطلاعات مورد نياز يك موتور جستجوگر را بر عهده دارد. پايگاه داده اين نوع از موتورهاي جستجوگر بزرگتر از ساير انواع است و اطلاعاتي را كه آنها ارايه مي دهند، معمولا" به روزتر مي باشد.
عمليات به روز رساني و گسترش اطلاعات پايگاه داده موتور جستجوگر از يک هفته تا چند ماه به طول مي انجامد. اسپايدرها، هيچ گاه از كار نمي ايستند و به طور مداوم به جمع آوري اطلاعات مشغول هستند. ممكن است اطلاعات جمع آوري شده توسط اسپايدرها از صفحات جديد باشد و يا اطلاعات به روز شده از صفحاتي باشد كه قبلا" هم به آنها مراجعه کرده اند.
زمانيکه صحبت از تكنيك هاي بهينه سازي سايت ها (SEO) به ميان می آيد در واقع تكنيك هايي مطرح اند كه براي كار با اين نوع از موتورهاي جستجوگر مؤثرند. بعضي از اين نوع موتورهاي جستجوگر عبارتند از :
Google, Yahoo, MSN, AllTheWeb, Gigablast, WiseNut, Teoma
ب _ Directory يا فهرست
دايركتوري ها اطلاعات را در گروه هاي مختلف دسته بندي مي كنند. تفاوت اصلي دايركتوري با يك موتور جستجوگر در اين است كه دايركتوري اسپايدر ندارد. دارندگان سايت ها به دايركتوري مراجعه مي كنند، گروه مناسب براي سايت خود را در آن بر مي گزينند و سايت خود را به آن گروه معرفي مي كنند.
پس از آنكه اطلاعات سايت ها به گروه هاي مختلف ارسال شد، ويراستاران دايركتوري آن اطلاعات را بررسي مي كنند و در صورتي كه گروه درخواست شده، با زمينه فعاليت سايت معرفی شده يكي باشد و همچنين ساير قوانين دايركتوري نيز رعايت شده باشد، سايت را در گروه ياد شده مي پذيرند.
در صورتي كه كاربران استفاده درستي از گروه هاي دايركتوري بنمايند مي توانند اطلاعات مفيدي را به كمك آنها كسب كنند.
دايركتوري از وجود يک سايت مطلع نمي گردد مگر زماني كه آن سايت به دايركتوري معرفي شود. يكي از ايراداتي كه به دايركتوري ها وارد مي شود اين است كه سايت هاي مرده زيادي در خود دارند. به عبارت ديگر يك سايت بعد از آنكه در يکی از گروه های آن قرار گرفته، ديگر به فعاليت خود ادامه نداده است اما با اين حال هنوز هم دايركتوري آنرا به عنوان يك سايت فعال به كاربران معرفي مي كند.
البته دايركتوری هاي حرفه اي با استخدام ويراستاران خبره تلاش بسياري براي رفع اين نقص و نواقص مشابه مي نمايند. امكان دارد دايركتوري ها براي بررسي اين مورد از اسپايدرها هم كمك بگيرند. در اين مورد خاص، كار اسپايدر اين است كه بررسي كند كه آيا سايت هايي كه قبلا" در گروه ها قرار گرفته اند، هنوز هم فعال مي باشند؟ در مواردي هم امكان دارد كه اسپايدرها تغيير زمينه فعاليت سايت ها و يا فعال بودن پيوندهای درون صفحات سايت ها را بررسی کنند.
قرار گرفتن در پايگاه داده دايركتورهاي عمده، نقش مهمي در کسب رتبه های بالا در موتورهاي جستجوگر(نوع اول) دارد. دايركتوري هاي عمده عبارتند از : Yahoo, Look Smart , Dmoz
بعضی از ارايه دهندگان خدمات جستجو در واقع تلفيقی از هر دو گروه می باشند به عنوان مثال ياهو هم اسپايدر دارد و هم ويراستار، گوگل نيز از فهرست Dmoz در بخش فهرست خود کمک گرفته است.
اما زيرگروههايي برای دو گروه اصلی خدمات جستجو وجود دارد که هم از ديدگاه کاربران وب و هم از ديدگاه مديران سايتها حايز اهميت می باشند. اين خدمات جستجو عبارتند از:
• Meta Search Engine (ابر جستجوگر)
• Pay Per Click Search Engine (رتبه بازای پول)
• Spcialty Search Engine (موتور جستجوگر خاص)
Meta Search Engine يا ابر جستجوگر
ابرجستجوگر از نتايج ساير موتورهاي جستجوگر استفاده مي كند. كار آن بدين صورت است كه سوال كاربر را همزمان به موتورهاي جستجوگر مختلفي ارسال می کند. پس از دريافت نتايج جستجوی آنها به بررسی نتايج دريافت شده می پردازد و در نهايت ترکيبی از رتبه هاي بالاي آنها را طبق الگوريتم خود بعنوان نتايج جستجو به کاربر نشان مي دهد. ابر جستجوگر اسپايدر و پايگاه داده ندارد. برخی از آنها عبارتند از:
Vivisimo, Mamma, IXQuick, WebCrawler, Kartoo, DogPile
Pay-per-Click Search engine يا موتورهای جستجوگر رتبه به ازای پول!
کار آنها بسيار شبيه يك مزايده است: با توجه به واژه كليدي انتخابي، براي بالاترين رتبه، بايد بالاترين قيمت نسبت به ساير متقاضيان پرداخت شود.
در واقع نحوه ارائه نتايج جستجو در PPC به اين ترتيب است كه اگر سايتي خواهان بالاترين رتبه (رده اول) در نتايج جستجوي آن می باشد، بايد بالاترين رقم به ازاي هركليك را نسبت به تمام رقبا بپردازد.
به عنوان مثال اگر سايتي مكان اول را براي عبارت Persian Carpet به قيمت 10 ريال خريده باشد، هر بار كه عبارت ياد شده جستجو گردد و بينندهاي با دنبال كردن پيوند ارائه شده در نتايج جستجو به سايت مورد نظر برود، دارندگان آن سايت بايد 10 ريال به موتور جستجوگر بپردازند. اگر 1000 بيننده اين كار را انجام دهند، آن گاه بايد 1000×10 ريال، پرداخته شود.
البته اين گونه نيست كه PPC فقط سايت هايي را ليست ميكند كه با آنها قرارداد تجاري بسته است. بلكه ابتدا كليه سايت هاي طرف قرارداد خود را براي عبارات مورد نظر آن سايت ها ليست ميكند و سپس سايت هاي ديگر را كه معمولا از پايگاه داده ساير موتورهاي جستجوگر است، ليست ميكند. نمونه ای از روش ارايه نتايج جستجوي اين نوع از موتورهاي جستجوگر را در شكل زیر نشان داده شده است.
سايت های رده 110 و 111 برای عبارت free stuff هزينه می پردازند که بالاتر از سايت های قرار گرفته در رتبه هاي 112 و 113 ايستاده اند.
به عبارت های sponsored listing و additional listing توجه نماييد. خيلی دوست دارم نام "موتورهای جستجوگر پولکی" به اين نوع از موتورهای جستجوگر داده شود! در اين مورد ميتوان به Overture و Findwhat اشاره كرد.
فوايد آنها:
1. دارنده سايت تنها زماني پول مي پردازد كه واقعا" بيننده اي به سايت او بيايد.
2. سايت تقريبا" در عرض چند ساعت و يا حداكثر يك هفته در نتايج جستجو قرار مي گيرد و ديگر نيازي به چندين ماه انتظار نيست تا در نتايج جستجوي ساير موتورهای جستجوگر قرار گيرد که آن هم معلوم نيست دارای چه رتبه اي خواهند بود.
3. سايتی اگر بالاترين رتبه را مي خواهد، كافي است که بالاترين قيمت را بپردازد و ديگر نيازي به كاربرد تكنيك هاي رايج براي كسب رتبه های بالا نيست.
4. چون اينگونه سايتها معمولا به صورت شبکه ای از سايتها فعاليت می کنند، يک سايت با استفاده از سيستم آنها در نتايج جستجوی موتورهاي جستجوگر ديگر كه داراي شراكت تجاري با آنها هستند هم قرار می گيرد. به عنوان مثال اورچر، ياهو و آلتاويستا در يک شبکه هستند.
Specialty Search Engine يا موتورهای جستجوگر خاص
اين نوع از موتورهاي جستجوگر بر موضوعي خاص تمركز دارند و تنها سايت هاي مرتبط با آن موضوع را در پايگاه داده خود قرار مي دهند. به عنوان مثال يكي از آنها ممكن است تنها سايت هاي ايراني را بپذيرد و موضوع فعاليتش سايت هاي ايراني باشد.
اين موتورهاي جستجوگر اطلاعات تخصصيتري را ارائه ميدهند زيرا معمولا توسط افراد متخصص در آن زمينه اداره مي شوند. موتورهای جستجوگر منطقه ای و موضوعی به اين دسته تعلق دارند. در اين مورد مي توان به مواردی نظير: ChemicalSearch, IndustrySearch اشاره كرد.
انتخاب کلماتی کلیدی جستجو
شما بايد عباراتي را بیابید که مخاطبان بالقوه شما جستجو مي کنند نه عباراتي که شما هنگام جستجو از آنها استفاده مي کنيد (يا دوست داريد از آنها استفاده کنيد).
رتبه بالا با عبارت مناسب است که شما بايد به آن دست يابيد. امكان دارد شما با كلماتي همواره در صدر نتايج جستجو باشيد، اما موتورهاي جستجو حتي يك بيننده هم روانه سايت شما نکنند! علت چيست ؟ بسيار ساده است: شما واژه هايي را برگزيده ايد که جستجو نمي شوند!
كاربران براي يافتن سايت هاي مورد علاقه خود، عبارت هايي را جستجو مي كنند. بعضي از عبارات بسيار جستجو مي شوند که به اين عبارت ها، عبارت هاي محبوب گفته مي شود. عده اي از عبارت ها هم يا کم جستجو مي شوند و يا جستجو نمي شوند که عبارت هاي داراي محبوبيت کم يا فاقد محبوبيت، خوانده مي شوند.
ميزان دفعاتي كه بعضي از واژه ها در سپتامبر 2004، جستجو شده اند در زیر نشان داده شده است
(ميزان محبوبيت):
iran travel 1113
iran 279029
travel 5455884
thailand travel 27762
search engine ranking 30981
ترفند: اگر رتبه هاي متوسطي با عبارت هاي محبوب کسب کنيد بهتر از اين است كه رتبه هاي بالايي با ساير عبارات داشته باشيد.
براي انتخاب كلمات مناسب سه فاكتور عمده زير را بايد در نظر بگيريد:
• ميزان مرتبط بودن آنها با محتواي سايت
• ميزان محبوبيت آنها در بين کاربران وب
• ميزان رقابتي بودن آنها ميان وب سايت های ديگر
براي انتخاب واژه هاي کليدي بايد مانند بينندگان سايت تان فكر كنيد: آنها با چه كلماتي سايت شما را مي يابند؟
الف ) تمام عباراتي را بنويسيد كه دوست داريد، بينندگان با جستجوي آنها، سايت شما را بيايند.
ب ) سعي كنيد تمام رقباي خود را شناسايي كنيد. براي پيدا كردن اين رقبا از چه كلماتي استفاده مي كنيد؟ آن عبارات را هم بنويسيد.
ج ) ليست مرحله الف و ب را در هم ادغام كنيد و ليست جديدي را تشكيل دهيد.
به هنگام تحليل عبارتهاي کليدي شما به دنبال تمايلات کاربران هستيد. بعد از تهيه ليست اوليه عبارتها بايد مشخص نماييد که کاربران چه ترکيباتي از کلمات را به کار مي برند.
• کلمات را به صورت جمع جستجو مي کنند يا فرد؟
• عبارتهاي مورد استفاده چند کلمه اي اند؟ (دو کلمه اي، سه کلمه اي و ...)
• ترتيب جستجوي کلمات چگونه است؟ ( به عنوان مثال "ايران سفر" يا "سفر ايران" )
• مترادف های رايج کلمات کدامند؟
• حالت اختصاری کلمات کدام است؟ (بدون نقطه و با نقطه مانند IRIB و I.R.I.B.)
اگر در حال حاضر سايتی داريد، اطلاعات آماری ديد و بازديد از آن می تواند بهترين کمک شما در انتخاب کلمات کليدی باشند. کاربران تاکنون با چه عبارتهايي سايت شما را يافته اند؟ آن عبارتها را هم به ليست کلمات اضافه نماييد. اگر در حال حاضر سايتی نداريد، می توانيد از فهرستها و موتورهای جستجوگر عمده کمک بگيريد.
به هنگام جستجو در برخی از موتورهای جستجوگر، ممکن است آنها عبارتهای ديگری را تحت عناوينی مانند "Related Searchs"، "Other Searchs for" و ... به شما معرفی می کنند که توسط کاربران ديگر مورد استفاده قرار گرفته اند و شما آنها را تا کنون در ليست خود قرار نداده ايد. اين عبارتها را هم به ليست کلمات خود اضافه نماييد.
يکی از اين موتورهای جستجوگر، Askjeeves.com است. براي کسب اطلاعات بيشتر درباره عبارتهاي کليدي ابزار ديگری نيز وجود دارد. به کمک اين ابزار شما می توانيد سه فاکتور مهم اشاره شده در انتخاب کلمات کليدي را مورد ارزيابی قرار دهيد.
تعیین میزان محبوبیت:
Overture Search Term Suggestion Tool
اورچر، يک موتور جستجوگر رتبه بازای پول است که متعلق به ياهو می باشد. اين موتور جستجوگر برای کمک به مشتريان خود ابزاری برای پيشنهاد کلمات کليدی دارد که در آدرس زير قابل دسترسی است:
http://inventory.overture.com/d/searchinventory/suggestionبا جستجوی کلماتی که تاکنون تهيه کرده ايد در اين ابزار می توانيد ميزان محبوبيت آنها را بيابيد. همينطور ساير کلمات مرتبط با عبارت جستجو شده نيز نمايش داده می شود. نمونه ای از آن در شکل زير نمايش داده شده است: هر چه بيشتر در اين ابزار جستجو کنيد به تصوير بهتری از رفتار مخاطبان واقعی سايتتان دست خواهيد يافت.
Google Adwords
گوگل نيز ابزار مفيدی برای پيشنهاد کلمات کليدی در آدرس زير دارد:
https://adwords.google.com/select/main?cmd=KeywordSandboxگوگل تعداد دفعات جستجوی عبارتها را نشان نمی دهد، اما عبارتهايي که نمايش داده می شوند، حتما به ميزان مناسبی توسط کاربران جستجو شده اند. هر دو ابزار فوق برای کمک به مشتريان تجاری گوگل و اورچر طراحی شده اند که البته به طور رايگان ارايه می شوند. برای اينکه اين سرويسها همچنان به صورت رايگان ارايه شوند، جستجوهای روزانه خود را در آنها محدود نماييد. عموما شما می توانيد با حدود 10 جستجو کلمات کليدی مناسب سايت خود را بيابيد.